LIVRETO CELEBRATIVO
SANTA MISSA DE POSSE
NA CÁTEDRA DE LATRÃO
DO SANTO PADRE
GREGÓRIO VII
Arquibasílica e Catedral do Santíssimo Salvador e dos Santos João Batista e Evangelista de Latrão
06 de maio | 21h
Após a Missa Inaugural do Ministério Petrino, o Santo Padre buscará realizar, conforme a proximidade de alguma festividade ou solenidade, a sua Posse como Bispo Diocesano de Roma, na Catedral de São João de Latrão — Cátedra do Bispo de Roma.
Esta celebração poderá ocorrer dentro de uma Celebração Eucarística ou de uma Celebração da Liturgia das Horas. A posse se dá conforme o rito habitual da posse de um Bispo Diocesano. As orações e leituras da Missa serão as próprias do dia litúrgico em que a celebração ocorrer.
Estarão presentes o Vigário-Geral da Diocese de Roma (que é também o Arcipreste da Basílica de Latrão) e o Capítulo dos Cônegos Lateranenses.
ENTRADA CANÔNICA
1. O Arcipreste, ao receber o Santo Padre na entrada da Basílica, apresenta-lhe a cruz para ser beijada. O Papa oscula-a e, em seguida, um dos cerimoniários lhe apresenta a caldeirinha com o hissope.
O Papa asperge o povo enquanto se dirige ao interior da Catedral.
2. Durante este momento, canta-se um canto apropriado.
IN FIDE VIVO FILII DEI,
QUI DILEXIT ME,
ET TRADIDIT SEMETIPSUM PRO ME.
VISITA AO SANTÍSSIMO SACRAMENTO
3. Concluída a aspersão, o Papa dirige-se ao Sacrário para um momento de oração silenciosa. Neste momento, ainda não se senta na Cátedra.
4. Ao terminar a adoração pessoal, dirige-se à Sacristia para se paramentar.
SANTA MISSA
ENTRADA
Antífona de Entrada - cf. Ps. 70, 8. 23 et 1-2
Repleatur os meum laude tua, alleluia: ut possim cantare, alleluia: gaudebunt labia mea, dum cantavero tibi, alleluia. In te Domine speravi, non confundar in aeternum: in iustitia tua libera me, et eripe me.
5. Reunido o povo, o sacerdote dirige-se com os ministros ao altar, enquanto se executa o canto de entrada.
CANTATE AL SIGNORE, ALLELUIA,
UN CANTICO NUOVO, ALLELUIA.
I. CANTATE AL SIGNORE UN CANTO NUOVO,
CANTATE AL SIGNORE DA TUTTA LA TERRA,
CANTATE AL SIGNORE E BENDITE IL SUO NOME,
ANNUNZIATE DI GIORNO IN GIORNO LA SUA SALVEZZA.
II. GLI HA DATO VITTORIA LA SUA DESTRA,
E IL SUO BRACCIO SANTO.
EGLI SI È RICORDATO DEL SUO AMORE,
DELLA SUA FEDELTÀ ALLA CASA D'ISRAELE.
III. TUTTI I CONFINI DELLA TERRA
HANNO VISTO LA SALVEZZA DEL SIGNORE.
ACCLAMI AL SIGNORE TUTTA LA TERRA,
ESULTATE CON CANTI DI GIOIA.
IV. CANTATE INNI AL SIGNORE,
CON L'ARPA E CON SUONO MELODIOSO;
CON LA TROMBA E AL SUONO DEL CORNO
ACCLAMATE IL RE DELLA GLORIA.
6. Chegando ao altar, faz com os ministros uma profunda inclinação, beija o altar em sinal de veneração e, se for oportuno, incensa a cruz e o altar. Depois se dirige com os ministros à cadeira.
SAUDAÇÃO
7. Terminado o canto de entrada, o sacerdote e os fiéis, todos de pé, fazem o sinal da cruz, enquanto o sacerdote, voltado para o povo, diz:
Pres.: In nomine Patris, et Filii, et Spiritus Sancti. +
O povo responde:
Ass.: Amen. +
Em seguida, o sacerdote, abrindo os braços, saúda o povo, com uma das seguintes fórmulas:
Pres.: Pax vobis.
E o povo responde:
Ass.: Et cum spiritu tuo.
POSSE CANÔNICA
Após a saudação, o Santo Padre se senta na cadeira preparada e recebe a mitra.
8. Todos se assentam. O Vigário-Geral da Diocese dirige uma breve saudação ao Santo Padre. Em seguida, aproxima-se dele e profere as seguintes palavras:
Beatissime Pater Gregorius,
Sancta Ecclesia quae est Romae hodie in gloria Domini exsultat, et Episcopum suum accipit, successorem Apostoli Petri, qui ad Cathedram suam accipiendam venit.
Hic est locus electus et benedictus, ex quo, per saeculorum decursum fideliter, petra super quam Ecclesia fundata est omnes fratres in veritate fidei confirmat, caritati omnium Ecclesiarum praesidet, eosque omnes in viis sanctitatis firmiter dirigit.
Sanctissimae Trinitati exsurgit hymnus noster laudis, gratiarum actionis atque supplicationis, ut, a finibus terrae usque ad fines eius, unus tantum grex sub uno Pastore efficiatur. Sancte Pater, filiali devotione, nos obsequentes et dociles erga vestra praecepta ac directiones profitemur.
O Santo Padre levanta-se, recebe a férula e dirige-se em procissão à Cátedra Diocesana. Assenta-se, sendo então aclamado com o canto Tu es Petrus.
CANTO
TU ES PETRUS, ET SUPER HANC PETRAM
AEDIFICABO ECCLESIAM MEAM.
ET PORTAE INFERI NON PRAEVALEBUNT ADVERSUM EAM.
ET TIBI DABO CLAVES REGNI CAELORUM.
9. O Papa é saudado pelo Vigário-Geral, por seus bispos auxiliares e pelos demais clérigos incardinados na Diocese de Roma ou nela residentes.
A celebração segue normalmente.
ATO PENITENCIAL
10. O sacerdote convida os fiéis ao ato penitencial:
Pres.: Fratres, agnoscamus peccata nostra, ut apti simus ad sacra mysteria celebranda.
Após um momento de silêncio, todos rezam:
Ass.: Confiteor Deo omnipotenti et tibi, frater, quia peccavi nimis cogitatione, verbo, opere et omissione
e, batendo no peito, dizem:
mea culpa, mea culpa, mea maxima culpa. Deinde prosequuntur: Ideo precor beatam Mariam semper Virginem, omnes Angelos et Sanctos, et te, frater, orare pro me ad Dominum Deum nostrum.
Segue-se a absolvição sacerdotal:
Pres.: Miseretur nostri omnipotens Deus et, dimissis peccatis nostris, perducat nos ad vitam aeternam.
O povo responde:
Ass.: Amen.
11. Seguem as invocações Senhor, tende piedade de nós (Kýrie, eléison), caso já não tenham ocorrido no ato penitencial.
CANTO
KYRIE, ELEISON.
KYRIE, ELEISON.
CHRISTE, ELEISON.
CHRISTE, ELEISON.
KYRIE, ELEISON.
KYRIE, ELEISON.
CANTO
13. Segue-se o Hino de Louvor. Este Hino não é rezado no Advento ou na Quaresma.
Pres.: GLORIA IN EXCELSIS DEO
Ass.: ET IN TERRA PAX HOMINIBUS
BONAE VOLUNTATIS.
LAUDAMUS TE,
BENEDICIMUS TE,
ADORAMUS TE,
GLORIFICAMUS TE,
GRATIAS AGIMUS TIBI
PROPTER MAGNAM GLORIAM TUAM,
DOMINE DEUS, REX COELESTIS,
DEUS PATER OMNIPOTENS.
DOMINE FILI UNIGENITE,
IESU CHRISTE,
DOMINE DEUS, AGNUS DEI,
FILIUS PATRIS:
QUI TOLLIS PECCATA MUNDI,
MISERERE NOBIS;
QUI TOLLIS PECCATA MUNDI,
SUSCIPE DEPRECATIONEM NOSTRAM,
QUI SEDES AD DEXTERAM PATRIS,
MISERERE NOBIS.
QUONIAM TU SOLUS SANCTUS,
TU SOLUS DOMINUS,
TU SOLUS ALTISSIMUS,
IESU CHRISTE,
CUM SANCTO SPIRITU,
IN GLORIA DEI PATRIS.
AMEN.
ORAÇÃO COLETA
14. Terminado o hino, de mãos unidas, o sacerdote diz:
Pres.: Oremus.
E todos oram com o sacerdote, por algum tempo, em silêncio.
Então o sacerdote, de braços abertos, profere a oração Coleta;
Pres.: Deus, qui innocentiam diligis et restituis, dirige ad te corda filiorum filiarumque tuarum, ut, quos de tenebris infidelitatis liberasti, numquam a luce veritatis tuae discedant. Per Dominum nostrum Iesum Christum, Filium tuum, qui tecum vivit et regnat in unitate Spiritus Sancti, Deus, per omnia saecula saeculorum.
ao terminar, o povo aclama:
Ass.: Amen.
LITURGIA DA PALAVRA
PRIMEIRA LEITURA
At 15,1-6
15. O leitor dirige-se ao ambão e proclama a primeira leitura, que todos ouvem sentados.
Leitura dos Atos dos Apóstolos.
Naqueles dias, chegaram alguns da Judeia e ensinavam aos irmãos de Antioquia, dizendo: “Vós não podereis salvar-vos, se não fordes circuncidados, como ordena a Lei de Moisés”. Isto provocou muita confusão, e houve uma grande discussão de Paulo e Barnabé com eles. Finalmente, decidiram que Paulo, Barnabé e alguns outros fossem a Jerusalém, para tratar dessa questão com os apóstolos e os anciãos. Depois de terem sido acompanhados pela comunidade, Paulo e Barnabé atravessaram a Fenícia e a Samaria. Contaram sobre a conversão dos pagãos, causando grande alegria entre todos os irmãos. Chegando a Jerusalém, foram recebidos pelos apóstolos e os anciãos, e narraram as maravilhas que Deus tinha realizado por meio deles. Alguns, dos que tinham pertencido ao partido dos fariseus e que haviam abraçado a fé, levantaram-se e disseram que era preciso circuncidar os pagãos e obrigá-los a observar a Lei de Moisés. Então, os apóstolos e os anciãos reuniram-se para tratar desse assunto.
Para indicar o fim da leitura, o leitor aclama:
Leitor: Verbum Domini.
Todos aclamam:
Ass.: Deo gratias.
SALMO RESPONSORIAL
Sl 121(122)
16. O salmista ou o cantor canta ou recita o salmo, e o povo, o refrão.
— QUAE LAETITIA, CUM DICTUM EST MIHI: IN DOMUM DOMINI IBIMUS!
— QUAE LAETITIA, CUM DICTUM EST MIHI: “IN DOMUM DOMINI IBIMUS!”
— ET NUNC STANT PEDES NOSTRI IN PORTIS TUIS, IERUSALEM. ℟.
— IERUSALEM, QUAE AEDIFICATA EST UT CIVITAS, CUIUS PARTICIPATIO EIUS IN IDIPSUM;
— ILLUC ENIM ASCENDERUNT TRIBUS, TRIBUS DOMINI. ℟.
— AD CONFITENDUM NOMINI DOMINI, SECUNDUM LEGEM ISRAEL.
— QUIA ILLIC SEDERUNT SEDES IN IUDICIO, SEDES SUPER DOMUM DAVID. ℟.
ACLAMAÇÃO AO EVANGELHO
17. Segue o Aleluia ou outro canto estabelecido pelas rubricas, conforme o tempo litúrgico.
— ALLELUIA, ALLELUIA, ALLELUIA.
RIMANETE IN ME E IO IN VOI, DICE IL SIGNORE;
CHI RIMANE IN ME PORTA MOLTO FRUTTO.
18. Enquanto isso, o sacerdote, quando se usa incenso, coloca-o no turíbulo. O diácono, que vai proclamar o Evangelho, inclinando-se profundamente diante do sacerdote, pede a bênção em voz baixa:
℣.: Iube, domne, benedicere.
O sacerdote diz em voz baixa:
Ass.: Dominus sit in corde tuo et in labiis tuis: ut digne et competenter annunties Evangelium suum: in nomine Patris, et Filii, + et Spiritus Sancti.
O diácono faz o sinal da cruz e responde:
℣.: Amen.
19. Se não houver diácono, o sacerdote, inclinado diante do altar, reza em silêncio;
Ass.: Munda cor meum ac labia mea, omnipotens Deus, ut sanctum Evangelium tuum digne valeam nuntiare.
EVANGELHO
Jo 15,1-8
20. O diácono ou o sacerdote dirige-se ao ambão, acompanhado, se for oportuno, pelos ministros com o incenso e as velas, e diz:
℣.: Dominus vobiscum.
O povo responde:
Ass.: Et cum spiritu tuo.
O diácono, ou o sacerdote, diz:
℣.: Lectio sancti Evangelii secundum Ioannem. +++
E, enquanto isso, faz o sinal da cruz sobre o livro e, depois, sobre si mesmo, na fronte, na boca e no peito.
O povo aclama:
Ass.: Gloria tibi, Domine. +++
21. Então o diácono ou o sacerdote, se for oportuno, incensa o livro e proclama o Evangelho.
℣.: Naquele tempo, disse Jesus a seus discípulos: “Eu sou a videira verdadeira e meu Pai é o agricultor. Todo ramo que em mim não dá fruto ele o corta; e todo ramo que dá fruto, ele o limpa, para que dê mais fruto ainda. Vós já estais limpos por causa da palavra que eu vos falei. Permanecei em mim e eu permanecerei em vós. Como o ramo não pode dar fruto por si mesmo, se não permanecer na videira, assim também vós não podereis dar fruto, se não permanecerdes em mim. Eu sou a videira e vós os ramos. Aquele que permanece em mim, e eu nele, esse produz muito fruto; porque sem mim nada podeis fazer. Quem não permanecer em mim, será lançado fora como um ramo e secará. Tais ramos são recolhidos, lançados no fogo e queimados. Se permanecerdes em mim e minhas palavras permanecerem em vós, pedi o que quiserdes e vos será dado. Nisto meu Pai é glorificado: que deis muito fruto e vos torneis meus discípulos.
Terminado o Evangelho, o diácono ou o sacerdote diz:
℣.: Verbum Domini.
O povo aclama:
Ass.: Laus tibi, Christe.
O sacerdote beija o livro, rezando em silêncio:
Per evangelica dicta deleantur nostra delicta.
22. E se oportuno, ergue o livro e leva-o ao presidente que o beijará e abençoará o povo.
HOMILIA
23. Em seguida, faz-se a homilia, que compete ao sacerdote ou diácono; ela é obrigatória em todos domingos e festas de preceito e recomendada também nos outros dias.
ORAÇÃO DOS FIÉIS
25. Aquele que preside convida os fiéis à Oração, dizendo:
Pres.: Irmãos e irmãs, reunidos no amor do Cristo, nosso Pastor e Cabeça da Igreja, elevemos a Deus, Pai de misericórdia, nossas preces confiantes, para que nos guie e fortaleça neste novo serviço ao Seu povo, dizendo:
E todos, a cada prece, dizem:
Ass.: Te rogamus, audi nos.
1. Pelo nosso Santo Padre, Gregório, a quem o Senhor confiou o ministério de pastor universal, para que, iluminado pelo Espírito Santo, governe a Igreja com sabedoria, justiça e amor, rezemos.
2. Pelos bispos, padres, diáconos e todos os ministros da Igreja, para que em comunhão com o Papa sejam testemunhas fiéis do Evangelho, anunciando a salvação de Cristo a todas as nações, rezemos.
3. Pelos governantes e autoridades civis, para que trabalhem pelo bem comum, respeitando a dignidade de toda pessoa humana e promovendo a paz e a justiça, rezemos.
4. Pelos irmãos e irmãs que sofrem no corpo, na mente e no espírito, para que encontrem alívio em suas dificuldades e descubram na Igreja um sinal vivo da misericórdia divina, rezemos.
5. Por todos nós aqui reunidos, para que, fortalecidos pela palavra e pelos sacramentos, sejamos discípulos fiéis e missionários do Reino de Deus, rezemos.
De braços abertos, conclui:
Pres.: Pai misericordioso, atendei nossas súplicas e concedei-me a graça de servir à Igreja com fidelidade e amor. Por Cristo, nosso Senhor.
Ass.: Amém.
LITURGIA EUCARÍSTICA
OFERTÓRIO
26. Inicia-se o canto da preparação das oferendas, enquanto os ministros colocam no altar o corporal, o sanguinho, o cálice, a pala e o Missal.
IUBILATE DEO UNIVERSA TERRA,
IUBILATE DEO UNIVERSA TERRA,
PSALMUM DICITE NOMINI EIUS.
VENITE ET AUDITE, ET NARRABO VOBIS OMNES QUI TIMETIS DEUM,
QUANTA FECIT DOMINUS ANIMAE MEAE.
ALLELUIA.
LOCUTUM EST OS MEUM IN TRIBULATIONE MEA.
HOLOCAUSTA MEDULLATA OFFERAM TIBI.
27. Convém que os fiéis expressem sua participação trazendo uma oferenda, seja pão e vinho para a celebração da Eucaristia, seja outro donativo para auxílio da comunidade e dos pobres.
28. O sacerdote, de pé junto ao altar, recebe a patena com o pão em suas mãos e, levantando-a um pouco sobre o altar, diz em silêncio:
Benedictus es, Domine, Deus universi, quia de tua largitate accepimus panem, quem tibi offerimus, fructum terrae et operis manuum hominum: ex quo nobis fiet panis vitae.
Em seguida, coloca a patena com o pão sobre o corporal.
Se o canto da preparação das oferendas não continuar, o sacerdote poderá recitar em voz alta as palavras acima, e o povo acrescentar a aclamação:
Benedíctus Deus in sǽcula!
29. O diácono ou o sacerdote coloca vinho e um pouco d'água no cálice, rezando em silêncio:
Per huius aquae et vini mysterium eius efficiamur divinitatis consortes, qui humanitatis nostrae fieri dignatus est particeps.
30. Em seguida, o sacerdote toma o cálice e, elevando-o um pouco sobre o altar, reza em silêncio:
Benedictus es, Domine, Deus universi, quia de tua largitate accepimus vinum, quod tibi offerimus, fructum vitis et operis manuum hominum, ex quo nobis fiet potus spiritualis.
Coloca o cálice sobre o corporal.
Se o canto da preparação das oferendas não continuar, o sacerdote poderá recitar em voz alta as palavras acima, e o povo acrescentar a aclamação:
Benedíctus Deus in sǽcula!
31. Em seguida o sacerdote, profundamente inclinado, reza em silêncio:
In spiritu humilitatis et in animo contrito suscipiamur a te, Domine; et sic fiat sacrificium nostrum in conspectu tuo hodie, ut placeat tibi, Domine Deus.
32. E, se for oportuno, incensa as oferendas, a cruz e o altar. Depois, o diácono ou outro ministro incensa o sacerdote e o povo.
33. Em seguida, o sacerdote, de pé ao lado do altar, lava as mãos, dizendo em silêncio:
Lava me, Domine, ab iniquitate mea, et a peccato meo munda me.
ORAÇÃO SOBRE AS OFERENDAS
34. Estando, depois, no meio do altar e voltado para o povo, o sacerdote estende e une as mãos e diz:
Pres.: Orate, fratres: ut meum ac vestrum sacrificium acceptabile fiat apud Deum Patrem omnipotentem.
O povo responde:
Ass.: Suscipiat Dominus sacrificium de manibus tuis ad laudem et gloriam nominis sui, ad utilitatem quoque nostram totiusque Ecclesiae suae sanctae.
35. Em seguida, abrindo os braços, o sacerdote reza a oração sobre as oferendas;
Pres.: Concede, Domine, ut his paschalibus mysteriis iugiter exsultemus, ut continua nostrae redemptionis operatio nobis sit causa laetitiae aeternae. Per Christum Dominum nostrum.
ao terminar, o povo aclama:
Ass.: Amen.
PRECE EUCARÍSTICA
PREX EUCHARISTICA PRO VARIIS NECESSITATIBUS I
PRÆFATIO
Ecclesia in viam unitatis progrediens
36. Começando a Oração Eucarística, o sacerdote abre os braços e diz ou canta:
Pres.: Dominus vobiscum.
Ass.: Et cum spiritu tuo.
Erguendo as mãos, o sacerdote prossegue:
Pres.: Sursum corda.
Ass.: Habemus ad Dominum.
O sacerdote, com os braços abertos, acrescenta:
Pres.: Gratias agamus Domino Deo nostro.
Ass.: Dignum et iustum est.
37. O sacerdote, de braços abertos, reza o Prefácio:
Pres.: Vere dignum et iustum est tibi gratias agere tibique gloriae et laudis hymnum canere, Domine, Pater infinitae bonitatis. Quia verbo Evangelii Filii tui, ex omnibus populis, linguis et nationibus unam Ecclesiam collegisti, per quam, Spiritus tui virtute vivificatam, omnes homines in unum congregare non desinis. Ipsa tuae dilectionis testamentum manifestans, spem beatam regni incessanter largitur ac veluti signum tuae fidelitatis resplendet quam in Christo Iesu Domino nostro, in aeternum promisisti. Et ideo, cum omnibus caelorum Virtutibus, in terris te iugiter celebramus, cum universa Ecclesia una voce dicentes:
SANTO
SANCTUS, SANCTUS, SANCTUS,
DOMINUS DEUS SABAOTH.
PLENI SUNT CAELI ET TERRA GLORIA TUA.
HOSANNA IN EXCELSIS.
BENEDICTUS QUI VENIT IN NOMINE DOMINI,
HOSANNA IN EXCELSIS.
108. O sacerdote, de braços abertos, diz:
Pres.: Vere Sanctus es et glorificandus, amator hominum Deus, qui semper illis ades in itinere vitae. Vere benedictus Filius tuus, qui praesens est in medio nostri cum ab eius amore congregamur, et sicut olim pro discipulis nobis Scripturas aperit et panem frangit.
109. Une as mãos e, estendendo-as sobre as oferendas, diz:
Pres.: Rogamus ergo te, Pater clementissime, ut Spiritum Sanctum tuum emittas, qui haec dona panis et vini sanctificet, iungit manus et signat semel super panem et calicem simul,
une as mãos e traça o sinal da cruz, ao mesmo tempo sobre o pão e o cálice, dizendo:
ut nobis Corpus et + Sanguis fiant iungit manus Domini nostri Iesu Christi.
Une as mãos.
110. O relato da instituição da Eucaristia seja proferido de modo claro e audível, como requer a sua natureza.
Pres.: Qui pridie quam pateretur, in supremae nocte Cenae,
toma o pão
e, mantendo-o m pouco acima do altar, prossegue:
accepit panem et benedixit ac fregit, deditque discipulis suis.
Mostra ao povo a hóstia consagrada, colocando-a na patena e genuflete em adoração.
111. Então prossegue:
Pres.: Simili modo, postquam cenatum est accipit calicem,
toma o cálice nas mãos
e, mantendo-o um pouco elevado acima do altar, prossegue:
accipiens et calicem, tibi gratias egit, deditque discipulis suis.
Mostra o cálice ao povo, colocando-o sobre o corporal e genuflete em adoração.
112. Em seguida, diz:
Pres.: Mysterium fidei.
A assembleia aclama:
Ass.: Salvator mundi, salva nos, qui per crucem et resurrectionem tuam liberasti nos.
113. O sacerdote, de braços abertos, diz:
Pres.: Unde et nos, Pater sancte, memores Christi Filii tui Salvatoris nostri, quem per passionem et mortem crucis ad resurrectionis gloriam perduxisti et ad dexteram tuam sedere fecisti, opus tuae caritatis annuntiamus, donec ipse veniat, tibique panem vitae et calicem benedictionis offerimus. In oblationem Ecclesiae tuae, in qua paschale Christi sacrificium nobis traditum exhibemus, respice propitius, et concede, ut virtute Spiritus caritatis tuae, inter Fílii tui membra, cuius Corpori communicamus et Sanguini, nunc et in diem aeternitatis numeremur.
1C. Ecclesiam tuam, Domine, quae est Romae, lumine renova Evangelii. Vínculum unitatis confirma inter fideles et pastores plebis tuae, una cum Papa nostro Gregorius et universo ordine episcopali, ut populus tuus, hoc in mundo discordiis lacerato, unitatis et concordiae propheticum signum eluceat. Aperi oculos nostros ut necessitates fratrum agnoscamus; verba et opera nobis inspira, ad laborantes et oneratos confortandos; fac nos sincere ipsis inservire, Christi exemplo eiusque mandato. Ecclesia tua vivum testimonium exsistat veritatis et libertatis, pacis atque iustitiae, ut omnes homines in spem novam erigantur.
2C. Memento fratrum nostrorum (N. et N.), qui in pace Christi tui dormierunt omniumque defunctorum, quorum fidem tu solus cognovisti: eos ad lumen vultus tui fruendum admitte et in resurrectione dona eis vitae plenitudinem.
3C. Concede nos quoque, terrena exacta peregrinatione, ad aeternam pervenire mansionem, ubi tecum semper vivemus et cum beata Virgine Dei Genetrice Maria, cum Apostolis et martyribus, (cum Sancto N.: Sancto diei vel patrono) Sanctisque omnibus communicantes, te laudabimus et magnificabimus Iungit manibus
une as mãos
per Iesum Christum, Filium tuum.
114. Ergue a patena com a hóstia e o cálice, dizendo:
Pres.: Per ipsum, et cum ipso, et in ipso, est tibi Deo Patri omnipotenti, in unitate Spiritus Sancti, omnis honor et gloria per omnia sæcula sæculorum.
A assembleia aclama:
Ass.: Amen.
48. Tendo colocado o cálice e a patena sobre o altar, o sacerdote, de mãos unidas:
Pres.: Praeceptis salutaribus moniti, et divina institutione formati, audemus dicere:
O sacerdote abre os braços e prossegue com o povo:
Ass.: Pater noster, qui es in caelis: sanctificetur nomen tuum; adveniat regnum tuum; fiat voluntas tua, sicut in caelo, et in terra. Panem nostrum quotidianum da nobis hodie; et dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris; et ne nos inducas in tentationem; sed libera nos a malo.
49. O sacerdote prossegue sozinho, de braços abertos:
Pres.: Libera nos, quaesumus, Domine, ab omnibus malis, da propitius pacem in diebus nostris, ut, ope misericordiae tuae adiuti, et a peccato simus semper liberi et ab omni perturbatione securi: exspectantes beatam spem et adventum Salvatoris nostri Iesu Christi.
O sacerdote une as mãos.
O povo conclui a oração, aclamando:
Ass.: Quia tuum est regnum, et potestas, et gloria in saecula.
50. O sacerdote, de braços abertos, diz em voz alta:
Pres.: Domine Iesu Christe, qui dixisti Apostolis tuis: Pacem relinquo vobis, pacem meam do vobis: ne respicias peccata nostra, sed fidem Ecclesiae tuae; eamque secundum voluntatem tuam pacificare et coadunare digneris.
O sacerdote une as mãos e conclui:
Qui vivis et regnas in saecula saeculorum.
O povo responde:
Ass.: Amen.
51. O sacerdote, voltado para o povo, estendendo e unindo as mãos, acrescenta:
Pres.: Pax Domini sit semper vobiscum.
O povo responde:
Ass.: Et cum spiritu tuo.
52. Em seguida, se for oportuno, o diácono ou o sacerdote diz:
℣.: Offerte vobis pacem.
E todos, segundo o costume do lugar, manifestam uns aos outros a paz e a caridade; o sacerdote dá a paz ao diácono e a outros ministros.
53. Em seguida, o sacerdote parte o pão consagrado sobre a patena e coloca um pedaço no cálice, rezando em silêncio:
Haec commixtio Corporis et Sanguinis Domini nostri Iesu Christi fiat accipientibus nobis in vitam aeternam.
CANTO
AGNUS DEI, QUI TOLLIS PECCATA MUNDI,
MISERERE NOBIS.
AGNUS DEI, QUI TOLLIS PECCATA MUNDI,
MISERERE NOBIS.
AGNUS DEI, QUI TOLLIS PECCATA MUNDI,
DONA NOBIS PACEM.
54. Essas palavras podem ser repetidas várias vezes, se a fração do pão se prolonga. Contudo, na última vez se diz: dona nobis pacem.
55. Em seguida, o sacerdote, de mãos unidas, reza em silêncio:
Domine Iesu Christe, Fili Dei vivi, qui ex voluntate Patris, cooperante Spiritu Sancto, per mortem tuam mundum vivificasti: libera me per hoc sacrosanctum Corpus et Sanguinem tuum ab omnibus iniquitatibus meis et universis malis: et fac me tuis semper inhaerere mandatis, et a te numquam separari permittas.
Ou:
Perceptio Corporis et Sanguinis tui, Domine Iesu Christe, non mihi proveniat in iudicium et condemnationem: sed pro tua pietate prosit mihi ad tutamentum mentis et corporis, et ad medelam percipiendam.
56. O sacerdote faz genuflexão, toma a hóstia na mão e, elevando-a um pouco sobre a patena ou sobre o cálice, diz em voz alta, voltado para o povo:
Pres.: Ecce Agnus Dei, ecce qui tollit peccata mundi. Beáti qui ad cenam Agni vocati sunt.
E acrescenta, com o povo, uma só vez:
Ass.: Dómine, non sum dignus, ut intres sub tectum meum, sed tantum dic verbo, et sanabitur anima mea.
COMUNHÃO
57. O sacerdote, voltado para o altar, reza em silêncio:
Corpus Christi custodiat me in vitam aeternam.
E reverentemente comunga o Corpo de Cristo.
Depois, segura o cálice e reza em silêncio:
Sanguis Christi custodiat me in vitam aeternam.
E reverentemente comunga o Sangue de Cristo.
58. Em seguida, toma a patena ou o cibório, aproxima-se dos que vão comungar e mostra a hóstia um pouco elevada a cada um deles, dizendo:
℣.: Corpus Christi.
O que vai comungar responde:
℟.: Amen.
E comunga.
59. O diácono ou o ministro extraordinário da distribuição da sagrada Comunhão, ao distribuir a sagrada Comunhão, procede do mesmo modo.
60. Se houver comunhão sob as duas espécies, observe-se o rito prescrito.
Antífona da Comunhão
Resurrexit Dominus et illuminavit nos, quos redemit sanguine suo, alleluia.
61. Enquanto o sacerdote comunga do Corpo de Cristo, inicia-se o canto da comunhão.
ANIMA CHRISTI, SANCTIFICA ME.
CORPUS CHRISTI, SALVA ME.
SANGUIS CHRISTI, INEBRIA ME.
AQUA LATERIS CHRISTI, LAVA ME.
I. PASSIO CHRISTI, CONFORTA ME,
O BONE JESU, EXAUDI ME.
INTRA TUA VULNERA ABSCONDE ME.
II. NE PERMITTAS A TE ME SEPARARI,
AB HOSTE MALIGNO DEFENDE ME.
IN HORA MORTIS MEAE VOCA ME.
III. ET JUBE ME VENIRE AD TE,
UT CUM SANCTIS TUIS LAUDEM TE
PER INFINITA SAECULA SAECULORUM, AMEN.
62. Terminada a comunhão, o sacerdote, o diácono ou acólito purifica a patena e o cálice.
Enquanto se faz a purificação, o sacerdote reza em silêncio:
Quod ore sumpsimus, Domine, pura mente capiamus, et de munere temporali fiat nobis remedium sempiternum.
Então o sacerdote pode voltar a cadeira. É aconselhável guardar algum tempo de silêncio sagrado ou proferir um salmo ou outro cântico de louvor.
ORAÇÃO DEPOIS DA COMUNHÃO
63. Em seguida, junto ao altar ou à cadeira, o sacerdote, de pé, voltado para o povo, diz de mãos unidas:
Pres.: Oremus.
E todos, com o sacerdote, rezam algum tempo em silêncio, se ainda não o fizeram. Em seguida, o sacerdote, de braços abertos, diz:
Pres.: Exaudi, Domine, preces nostras, ut per hoc sacramentum, redemptionis nostrae commercium, et praesentis vitae subsidium et aeternae laetitiae donum consequamur. Per Christum Dominum nostrum.
Pres.: Exaudi, Domine, preces nostras, ut per hoc sacramentum, redemptionis nostrae commercium, et praesentis vitae subsidium et aeternae laetitiae donum consequamur. Per Christum Dominum nostrum.
Ao terminar, o povo aclama:
Ass.: Amen.
BÊNÇÃO FINAL
64. O Bispo recebe a mitra e, estendendo as mãos, diz:
Pres.: Dominus vobiscum.
Todos respondem:
Ass.: Et cum spiritu tuo.
O sacerdote ou diácono diz:
℣.: Inclinate vos ad benedictionem.
O celebrante diz:
Pres.: Sit nomen Domini benedictum.
Ass.: Ex hoc nunc et usque in sæculum.
Pres.: Adiutorium nostrum in nomine Domini,
Ass.: Qui fecit cælum et terram.
65. Então o celebrante recebe o báculo, se o utilizar, e diz:
Pres.: Benedicat vos omnipotens Deus,
e fazendo três vezes o sinal da cruz sobre o povo, acrescenta:
Pater +, et Filius +, et Spiritus + Sanctus.
Todos:
Ass.: Amen.
66. Depois, o diácono ou o próprio sacerdote diz ao povo, unindo as mãos:
℣.: Ite, missa est.
O povo responde:
Ass.: Deo gratias.
ANTÍFONA
REGINA CÆLI, LÆTARE, ALLELUIA
QUIA, QUEM MERUISTI PORTARE, ALLELUIA
RESURREXIT, SICUT DIXIT, ALLELUIA
ORA PRO NOBIS DEUM, ALLELUIA
REGINA CÆLI, LÆTARE, ALLELUIA
QUIA, QUEM MERUISTI PORTARE, ALLELUIA
RESURREXIT, SICUT DIXIT, ALLELUIA
ORA PRO NOBIS DEUM, ALLELUIA
67. Então o sacerdote beija o altar em sinal de veneração, como no início. Feita a devida reverência, retira-se com os ministros.
68. Caso ocorra ainda alguma ação litúrgica, omite-se o rito de despedida.
Seções:
Livreto Celebrativo
Papa Gregório VII
Posse em Latrão
Posse na Cátedra de Latrão
Posse Pontifícia
Tomada de Posse em Latrão